Historische tuinen
Barokke parterres zoals in Versailles, Engelse landschapstuinen, Italiaanse terrassen, Japanse zentuinen, Chinese geleerdentuinen, Perzische vier-tuinen, kloostertuinen, moestuinen, rozentuinen en een doolhof van hagen. Je ziet de tuin van bovenaf en bouwt hem laag voor laag na. Klik op blokken die je hebt geplaatst om bij te houden waar je bent.
Een uitgebreide tempel bouw je met de Tempelplanner.
2: links en rechts gespiegeld. 4: vier gelijke kwarten. 8: ook over de diagonalen.
Plattegrond
Bovenaanzicht: wat hoger staat is lichter, met een schaduw aan de zuid- en oostkant. Noord is boven. Klik op een plek om de doorsnede en de laag te kiezen.
Aanzicht en doorsnede
Een groen streepje onder een blok betekent een plant. Een pijl wijst de trap op.
Bouwverdeling
Per laag, van onder naar boven
| Laag | Wat er in zit | Blokken |
|---|
Tips voor deze tuin
Bouwtips
- Zoek eerst een vlak stuk grond en zet de hoeken en het midden uit met wol. Laag 1 van het ontwerp vervangt je bovenste graslaag.
- Leg alle paden en het water eerst. Daarna de hagen, en pas als laatste de bloemen. Zo trap je niets kapot.
- Bladeren van een haag of boom vergaan als er geen stam in de buurt is. In de download staan ze op persistent, zodat ze blijven. Zelf geplaatste bladeren blijven ook staan.
- Bloemen staan op een grasblok of aarde. Gewassen zoals tarwe en wortels hebben akkerland nodig.
- Zand, grind en betonpoeder vallen naar beneden. Leg ze op een vaste ondergrond.
- Water in laag 1 blijft netjes staan als er overal rondom een blok zit. Zet water pas als de randen klaar zijn.
- Verlicht de tuin met lantaarns, anders spawnen er 's nachts monsters tussen de hagen.
3D en bouwplan per laag
Naar Minecraft
Download de tuin als schematic-bestand en plak hem in je wereld met WorldEdit, of bouw hem na met een hologram in Litematica. Gras, bladeren, bloemen, grind en water blijven altijd die echte blokken. Het gekozen blok geldt voor muren, stenen paden en sierdelen.
Boodschappenlijst
Zet de aantallen van deze tuin op je lijst. Daar zie je alles bij elkaar, omgerekend naar stacks en shulkerdozen.
Zo wordt het berekend
Geschiedenis en weetjes
Franse barok: Versailles
De barokke tuin ontstond in de 17e eeuw in Frankrijk. De bekendste is de tuin van Versailles, die André Le Nôtre vanaf 1661 voor koning Lodewijk XIV aanlegde. Alles draait om één lange hoofdas vanaf het paleis. Daaromheen liggen spiegelende parterres, fonteinen en lanen. De tuin liet zien dat de koning zelfs de natuur in de hand had.
- Een parterre de broderie heet zo omdat de lage buxushagen eruitzien als borduurwerk. Tuinlieden zoals Claude Mollet maakten rond 1600 de eerste.
- Tussen de krullen lag vaak gekleurd materiaal, zoals gemalen baksteen, kolengruis of zand, in plaats van bloemen.
- Lodewijk XIV schreef zelf een rondleiding: in welke volgorde je de tuin van Versailles moest bekijken.
- Er was niet genoeg water voor alle fonteinen tegelijk. Fonteiniers zetten ze aan vlak voordat de koning eraan kwam.
- Voor het water bouwde men de Machine van Marly, een enorm pompwerk aan de Seine.
Hollandse formele tuin: Het Loo
Nederlandse tuinen uit de late 17e eeuw waren formeel, maar kleiner en beslotener dan de Franse. Ze hadden vaak grachten of kanalen, buxushagen, geknipte piramides en veel bloemen. Paleis Het Loo in Apeldoorn werd vanaf 1684 gebouwd voor stadhouder Willem III en Mary. De tuin werd in de jaren 1970 en 1980 opnieuw aangelegd naar oude tekeningen en is te bezoeken.
- Oranjebomen in bakken stonden 's zomers buiten en gingen in de winter naar de oranjerie. Oranje verwees ook naar het huis van Oranje.
- In de jaren 1630 was er in Nederland een tulpengekte: losse bollen werden voor enorme bedragen verhandeld.
- Willem III werd later ook koning van Engeland. Hij liet ook tuinen aanleggen bij Hampton Court.
Italiaanse renaissance-terrastuinen
In de 15e en 16e eeuw legden rijke Italianen tuinen aan tegen heuvels bij hun villa's. Ze bouwden terrassen met keermuren, trappen en balustrades, en lieten water van terras naar terras stromen. Bekende voorbeelden zijn Villa d'Este in Tivoli, Villa Lante in Bagnaia en de Boboli-tuinen in Florence.
- Villa Lante heeft een catena d'acqua: een waterketting die als een stenen goot de helling af stroomt.
- Villa d'Este heeft tientallen fonteinen met honderden waterstralen en staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.
- Rijen slanke cipressen zijn nog steeds het kenmerk van een Italiaanse tuin.
- Grotten met beelden en schelpen waren populair in deze tuinen.
Engelse landschapstuin: Stourhead
In de 18e eeuw keerden Engelse tuinontwerpers zich af van de strakke vormen. Ze maakten tuinen die eruitzagen als een ideaal landschap, met glooiend gras, meren met grillige oevers, groepjes bomen en kleine tempels. De bekendste ontwerper was Lancelot 'Capability' Brown. Stourhead in Wiltshire werd vanaf de jaren 1740 aangelegd door Henry Hoare II, met een wandelroute rond een kunstmatig meer.
- Het meer van Stourhead ontstond door een riviertje af te dammen.
- Langs de route staan tempels, zoals een Pantheon. Ze zijn bedoeld als doorkijkjes, net als in een schilderij.
- Een ha-ha is een verborgen greppel met een muurtje. Vee blijft buiten, maar je uitzicht wordt niet onderbroken.
- Brown kreeg zijn bijnaam omdat hij vaak zei dat een landgoed 'capabilities' had: mogelijkheden.
Japanse zentuin: Ryōan-ji
Een karesansui is een droge landschapstuin. Stenen staan voor bergen of eilanden en geharkt grind voor water. De beroemdste ligt bij de tempel Ryōan-ji in Kyoto en is waarschijnlijk eind 15e eeuw aangelegd. Monniken gebruiken het harken en kijken als vorm van meditatie.
- In Ryōan-ji liggen 15 stenen in 5 groepjes. Vanaf de veranda zie je ze nooit alle 15 tegelijk.
- Het patroon wordt steeds opnieuw geharkt met een houten hark.
- De dambordtuin bij Tōfuku-ji, met vierkanten van mos en stenen, werd in 1939 ontworpen door Shigemori Mirei.
Japanse wandeltuin
Een wandeltuin (kaiyū-shiki) leg je aan rond een vijver met eilanden. Een pad leidt je langs steeds andere uitzichten. Je vindt bruggen, stenen lantaarns, gesnoeide struiken en theehuisjes. Beroemde voorbeelden zijn de Katsura-villa in Kyoto en Kenroku-en in Kanazawa.
- Stenen lantaarns (tōrō) kwamen oorspronkelijk uit tempels, waar ze licht gaven langs paden.
- Een hoge, ronde brug heet een trommelbrug. Met het spiegelbeeld in het water lijkt hij op een cirkel.
- Kenroku-en geldt als een van de drie mooiste tuinen van Japan.
Chinese geleerdentuinen in Suzhou
In de stad Suzhou legden geleerden en ambtenaren besloten tuinen aan om in rust te lezen, schilderen en dichten. Witte muren met ronde poorten en sierlijke vensters omlijsten steeds een nieuw uitzicht. Er zijn rotsheuvels, vijvers, paviljoens en overdekte gangen. De klassieke tuinen van Suzhou staan sinds 1997 op de Werelderfgoedlijst; de Tuin van de Nederige Bestuurder stamt uit het begin van de 16e eeuw.
- Taihustenen komen uit het Taihu-meer. Ze werden gewaardeerd om hun vreemde vormen en gaten.
- Volgens een volksgeloof houden zigzagbruggen kwade geesten tegen, omdat die alleen rechtdoor kunnen.
- Een maanpoort is een ronde opening in een muur. Je stapt erdoor als door een lijst in een nieuw schilderij.
Perzische tuinen en het Alhambra
De charbagh is een ommuurde tuin in vier delen, gescheiden door waterkanalen die elkaar in het midden kruisen. Het idee is al heel oud: bij Pasargadae, de stad van Cyrus de Grote, lag al in de 6e eeuw voor Christus een tuin met stenen waterlopen. Later bouwden de Mogols zulke tuinen, zoals bij de Taj Mahal, en in Spanje ontstonden tuinen met waterkanalen zoals het Generalife bij het Alhambra in Granada.
- Het woord paradijs komt via het Grieks van een oud-Perzisch woord voor een ommuurde tuin.
- De vier kanalen worden vaak uitgelegd als de vier rivieren van het paradijs.
- Negen Perzische tuinen in Iran staan samen op de Werelderfgoedlijst.
- In de Patio de la Acequia van het Generalife loopt één lang waterkanaal tussen bloemen en fonteintjes.
Kloostertuinen in de middeleeuwen
Kloosters hadden een vierkante binnenhof met een overdekte gang eromheen: de kruisgang. In de hof lagen vaak vier vakken met een put, een fontein of een boom in het midden. Monniken kweekten kruiden voor medicijnen en de keuken. Een bekende bron is het Plan van Sankt Gallen uit de 9e eeuw, met een kruidentuin, een moestuin en een boomgaard.
- Op het Plan van Sankt Gallen heeft de kruidentuin zestien bedden, elk met de naam van een plant.
- Een besloten tuin heette hortus conclusus. Het was ook een symbool in kunst en gedichten.
- Veel kruiden die je nu in de supermarkt koopt, zoals salie en rozemarijn, stonden al in kloostertuinen.
Moestuin en leibomen
Een potager is een moestuin die ook mooi moet zijn. Het beroemdste voorbeeld is het kasteel van Villandry aan de Loire, waar de siermoestuin begin 20e eeuw opnieuw is aangelegd in geometrische vakken met groente en buxus. In Engeland hadden landhuizen ommuurde moestuinen; de muren hielden wind tegen en gaven warmte af aan fruitbomen.
- Leibomen worden plat tegen een muur of rek gesnoeid. Zo krijgen ze meer zon en warmte.
- Sommige tuinmuren hadden zelfs rookkanalen om ze in het voorjaar te verwarmen.
- In Villandry worden de vakken elk jaar opnieuw beplant met andere kleuren groente.
Rozentuinen en pergola's
Rozen worden al duizenden jaren gekweekt. Keizerin Joséphine, de vrouw van Napoleon, verzamelde begin 19e eeuw honderden soorten rozen bij haar kasteel Malmaison. Daarna kwamen er openbare rozentuinen met ronde bedden, paden als spaken en pergola's waar klimrozen overheen groeien.
- Het woord pergola komt uit het Italiaans en gaat terug op het Latijnse pergula.
- De Roseraie de L'Haÿ bij Parijs, aangelegd rond 1900, was een van de eerste tuinen alleen voor rozen.
- In Minecraft groeit een rozenstruik niet uit, maar met beendermeel krijg je er een extra bij.
Doolhoven: Hampton Court
Een labyrint heeft één lange weg zonder keuzes, zoals het labyrint in de vloer van de kathedraal van Chartres. Een doolhof heeft splitsingen en doodlopende gangen. Hagendoolhoven werden populair in de 17e eeuw. Het doolhof van Hampton Court bij Londen werd rond 1690 geplant voor Willem III en is het oudste hagendoolhof van Groot-Brittannië dat nog bestaat.
- Een perfect doolhof heeft tussen elke twee plekken precies één weg. Dan werkt de handregel: hou één hand tegen de haag en je komt altijd uit.
- Het doolhof van Longleat in Engeland, uit 1975, bestaat uit duizenden taxusstruiken.
- Computers maken doolhoven vaak met dezelfde methode als deze tool: diepte-eerst zoeken met terugstappen.
Over deze tool
Met deze tool ontwerp je een tuin in Minecraft naar beroemde historische tuinen. Je kiest uit een Franse barokparterre zoals in Versailles, een Hollandse formele tuin, een Italiaanse terrastuin, een Engelse landschapstuin, een Japanse zentuin of wandeltuin, een Chinese geleerdentuin, een Perzische charbagh, een kloostertuin met kruiden, een moestuin, een rozentuin met pergola en een doolhof van hagen.
Bijna dertig voorbeelden helpen je op weg, zoals de Parterre van Versailles, de stenentuin van Ryōan-ji of het doolhof van Hampton Court. Daarna stel je de breedte en de vorm in, de symmetrie (2-, 4- of 8-voudig), het patroon in de bedden, het aantal terrassen en het harkpatroon van een zentuin. Je kiest de padbreedte, de hoogte en het blad van de haag, de bloemkleuren, het soort pad, water en een middenplein met fontein of boom.
Je ziet de tuin van bovenaf, met een aanzicht, een doorsnede en een 3D-weergave. Bij een doolhof kun je de oplossing tonen of verbergen. Het bouwplan per laag laat elk blok en elke plant zien, en je klikt aan wat je hebt geplaatst.
De materiaalcalculator telt de blokken, bladblokken voor de haag, bloemen en emmers water, en rekent ze om naar stacks en shulkerdozen. Met het blokpalet kies je het blok voor muren, stenen paden en sierdelen. Download de tuin als .schem-bestand voor WorldEdit of Litematica.
Een mooie tuin maakt elk kasteel, paleis of dorp af. Voor een tempel in je landschapspark gebruik je Tempels, en voor een fontein Fonteinen.
Veelgestelde vragen
Hoe maak ik een mooie tuin in Minecraft?
Kies een stijl die bij je gebouw past: een barokparterre bij een kasteel, een zentuin bij een Japans huis, een moestuin bij een boerderij. Zet de hoeken en het midden uit met wol. Leg eerst de paden en het water, dan de hagen en pas als laatste de bloemen.
Hoe bouw ik een doolhof van hagen?
Kies de soort Doolhof van hagen of een van de doolhofvoorbeelden. Stel de maat en de hoogte van de haag in. Met Oplossing tonen zie je de weg naar het midden. Een haag van 2 hoog is genoeg: daar kun je niet overheen springen of kijken.
Vergaan de bladeren van mijn haag niet?
Nee. Bladeren die je zelf plaatst vergaan nooit. In de download staan de bladeren op persistent, dus ook die blijven staan zonder stam in de buurt.
Hoe maak ik een Japanse zentuin?
Kies de Japanse zentuin en een harkpatroon: rechte lijnen, golven of een dambord van mos en grind. Grind en zand vallen naar beneden, dus leg ze op een vaste ondergrond. Een paar grote stenen en wat mos maken het af.
Waarom spawnen er monsters in mijn tuin?
Monsters spawnen 's nachts op donkere plekken. In Java 1.18 en nieuwer gebeurt dat alleen bij bloklicht 0. Zet lantaarns tussen de hagen en langs de paden, of verstop lichtblokken onder de bloembedden.
Kan ik dit in Bedrock bouwen?
Ja, met het bouwplan per laag, dat in elke versie werkt. Het .schem-bestand is voor Java Edition met WorldEdit of Litematica.